Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?
13 lutego 2026, 09:27Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.
Ból mięśni przy grypie - skąd się bierze i jak złagodzić objawy?
20 lipca 2026, 15:30Ból mięśni przy grypie to jeden z najbardziej charakterystycznych objawów tej infekcji. Często pojawia się nagle, razem z gorączką, dreszczami, bólem głowy, suchym kaszlem i silnym osłabieniem. Dolegliwości mogą obejmować plecy, uda, ramiona, kark, barki, a czasem niemal całe ciało. Właśnie dlatego grypa bywa odczuwana inaczej niż zwykłe przeziębienie - bardziej obciąża organizm i potrafi wyłączyć z codziennych obowiązków na kilka dni.Ból nie wynika wyłącznie z leżenia w łóżku ani z osłabienia po chorobie. To przede wszystkim skutek reakcji układu odpornościowego na zakażenie wirusem grypy. Organizm uruchamia proces zapalny, który pomaga walczyć z infekcją, ale jednocześnie wpływa na większą wrażliwość tkanek i nasilenie dolegliwości bólowych. Dlatego przy grypie mięśnie mogą boleć nawet wtedy, gdy wcześniej nie było żadnego wysiłku, przeciążenia ani urazu.
Alkohol dla mocnych kości
25 maja 2008, 01:26W ostatnich latach mogliśmy wielokrotnie spotkać się z doniesieniami o pozytywnym wpływie umiarkowanego spożycia alkoholu na zdrowie. Naukowcy potwierdzili jego dobroczynny wpływ m.in. w zapobieganiu choroby wieńcowej i drżenia samoistnego. Tym razem dzięki badaniom dowiadujemy się, że picie napojów wyskokowych w rozsądnych ilościach może zapobiegać osteoporozie, chorobie związanej z osłabieniem kości i niekorzystnymi zmianami jej struktury.
Czemu rtęć jest groźniejsza w oceanie?
29 czerwca 2010, 10:45Rtęć jest jednym z najbardziej trujących pierwiastków. Jak się okazuje, mimo znacznie niższych stężeń rtęci w oceanach, jest ona tam znacznie bardziej niebezpieczna dla człowieka niż w wodzie słodkiej.
Dowód z braku
22 listopada 2012, 07:19Jak poznać historię gatunku? Istnieją różne sposoby, ale prof. Blair Hedges z Uniwersytetu Stanowego Pensylwanii wybrał bodaj najbardziej oryginalny. Skupił się na białych kropkach w drzeworytach. Zwykle białe plamy kojarzą się z lukami w wiedzy, tutaj jednak okazały się "skamieniałościami śladowymi", dokumentującymi poczynania pewnych chrząszczy.
Interaktywna mapa arborglifów z New Forest: od znaków odpędzających złe moce po inicjały i wizerunki ludzi
10 listopada 2020, 17:52Władze brytyjskiego Parku Narodowego New Forest zachęcają ludzi do udziału w projekcie dokumentowania arborglifów. Niektóre z nich są naprawdę stare. Jak poinformowała nas na początku listopada Hilde van der Heul, przez kilka miesięcy (akcja rozpoczęła się w lutym) zgłoszono 120 znaków na drzewach i nadal pojawiają się nowe wpisy. Chętni z całego świata mogą oglądać arborglify dzięki interaktywne mapie.
Z mapą wśród 25 000 supermasywnych czarnych dziur
3 marca 2021, 04:50Międzynarodowy zespół astronomów, kierowany przez Francesca de Gasperina z Uniwersytetu w Hamburgu, w którego składzie znajduje się dwoje polskich naukowców, Krzysztof Chyży z Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Katarzyna Małek z Narodowego Centrum Badań Jądrowych, stworzył największą i najdokładniejszą mapę nieba obserwowanego na ultraniskich częstotliwościach radiowych. Mapa opublikowana w czasopiśmie Astronomy and Astrophysics ujawnia ponad 25 000 aktywnych supermasywnych czarnych dziur znajdujących się w odległych galaktykach.
W tajemniczym pomieszczeniu piramidy Cheopsa stoi 'żelazny tron' faraona?
12 stycznia 2018, 14:36Przed kilkoma miesiącami poinformowano, że naukowcy pracujący przy projekcie Scan Pyramids zauważyli nieznane dotychczas pomieszczenie znajdujące się w piramidzie Cheopsa. Urządzenia badawcze zarejestrowały pusty obszar o długości co najmniej 30 metrów.
Niezwykła rzymska mozaika pod brytyjskim polem uprawnym.
6 grudnia 2021, 16:34W zeszłym roku podczas lockdownu Jim Irvine udał się na spacer po polu swojego ojca w Ruthland. Jego uwagę przyciągnęła rozrzucona rzymska ceramika. Później zauważył wyróżniki roślinne budynku, a wreszcie mozaikę. Irvine skontaktował się z archeologami z Leicestershire County Council. Gdy na miejscu zjawili się Richard Clark i Peter Liddle, potwierdzili wagę znaleziska.
Najnowsze zestawienie TOP500
15 listopada 2010, 13:50Udostępniono najnowszą listę TOP500 - zestawienie 500 najpotężniejszych superkomputerów na świecie. Jak już wcześniej pisaliśmy, na czele listy po raz pierwszy od lat znalazł się superkomputer spoza Stanów Zjednoczonych.
